Matematiğin Terim Anlamları Nelerdir? Bir Yaz Gününde, Kayseri’de
Hayatımda çok kez duydum o cümleyi: “Matematik, hayatın her yerinde!” Ama o kadar da basit değilmiş, değil mi? Matematik bana, hep bir kaçış gibi gelirdi. Her zaman bana uzak, soğuk, hatta bazen düşman gibi. Ama bir yaz günü, Kayseri’nin o sıcağında, matematiğin bir terimiyle yüzleştiğimde, her şey değişti. O an, hayatımın tam ortasında, beni gerçekten anlamaya başladım.
Bir Yaz Günü ve İlk Derse Adım
Sıcak bir Kayseri gününde, saat on iki civarlarında okula gelmiştim. Öğretmenimiz, sırtında o eski deri çantasını taşıyarak sınıfa girdi. Yine matematik dersiydi. İçimdeki umutsuzluk, bana “Bu sefer de geçemezsin” diyen o küçük iç ses, yine fısıldıyordu. Ama o gün, bir şey farklıydı. O an, belki de o dersi anlamam için gerekli olan tek şeyin, cesaret olduğunu fark ettim.
Derste öğretmenim, “Bugün sizlere bir terim anlatacağım,” dedi ve bir tahtaya yazdı: “Limit”. İlk başta, o kelimeyi duymak, bana sadece korku getirdi. Ama öğretmen, sadece bir terim değil, bir anlam, bir duyguyu da tarif ediyordu. Matematik, bana her zaman bir kavramdan ibaret gibi gelmişti. Ama o gün, limit kelimesi, sadece soyut bir şey değildi. Limit, bana hayatımı, duygularımı, her şeyimi nasıl sınırlandırdığımı anlatıyordu.
Limit: Hayatın Sınırları
Bir terimi anlamak, bazen bir hayatı anlamak gibidir. O gün, öğretmenim limitin ne olduğunu anlattıkça, aklımda bir şimşek çaktı. Limit, “bir şeyin ulaşabileceği en büyük ya da en küçük değer”di. Ama o sadece bir matematiksel kavram değildi. Hayatımda da benzer bir limit vardı. İçimdeki sınırları aşamıyordum. Korkularım, hayal kırıklıklarım, hep o “limit”te takılıp kalıyordu.
İçimdeki o sınırsız hayal gücü, geleceğe dair umutlarım bir kenarda duruyor ama her seferinde, geçmişin karanlık köşeleri beni geri çekiyordu. O an, öğretmenin sözleriyle kendimi keşfettim. Hayatta da tıpkı matematikte olduğu gibi, bir şeylerin limitini görmek, bazen ona doğru adım atmak, onu değiştirebilmek için en önemli adım oluyordu.
Sonsuzluk ve Başlangıç
Sınıfta herkes limitin ne olduğunu anlamaya çalışırken, bir yandan gözlerim tahtada, bir yandan da aklımda dönüp duran düşüncelerle boğuşuyordu. Matematik, bana o kadar yabancı gelmişti ki. Ama o “limit” kelimesi bana bir şeyi öğretti. Hayat da bir matematik gibi işliyordu. Bazen bir adım atmamız gerekirdi; bazen en zor, en karmaşık denklemleri çözmek, duygusal hayatımızı da çözmemize yardımcı olurdu.
Hayatımda matematiğin terimleri, aslında her zaman insanın duygularını, düşüncelerini yansıtan birer “işaret” olmuştu. Belki de bu yüzden her terim bir anlam taşıyor, her terim bir iz bırakıyordu. Limit, aslında çoktan aştığım bir sınırın öyküsünü yazıyordu. Matematiksel bir ifade gibi görünebilir, ama bana hayatın içindeki o sonsuz döngüleri anlatıyordu.
Fark Ettim, Her Şey Bir Deneyim
Bir gün, Kayseri’de bir kafede otururken, matematiksel terimlerin benim hayatımda ne kadar büyük bir rol oynadığını fark ettim. Limit, aslında sadece matematikte değil, ilişkilerde, insanlarda, içimdeki korkularda da vardı. Duygularımın, hayallerimin ve yaşadığım her anın da bir sınırı vardı.
Ve sonra, hayatta, matematikle ilgili öğrendiğim şeyleri düşündüm. Mesela, bir denklemin çözümü gibi, her şeyin bir sonucu vardı. Ama bu sonuç, bazen çok basit, bazen karmaşık olabiliyordu. Tıpkı hayat gibi. Her gün yeni bir denklemi çözmek gibi. Öğrendim ki, bazen matematikte olduğu gibi, bir çözüm için bir süre beklemek gerekebiliyordu. Sabır, en önemli terimlerden biriydi.
Duygusal Bir Çözüm
O gün limitin anlamını çözdükten sonra, ben de hayatımda bir çözüm aradım. İçimdeki o “limit”i, o sınırsız sınırı aşmak için ne gerekiyorsa yapmalıydım. Matematiksel terimlerin derinliklerine indikçe, hayatın da sadece matematiksel bir denklem olmadığını fark ettim. İnsanlar, duygular, hayat… Tüm bunlar, aslında birer denklem gibi. Ama bu denklemin her bir terimi, kendimize daha yakın olabilmek için bir fırsattı.
Ve o yaz günü, Kayseri’nin sıcak sokaklarında yürürken, kendimi bir çözümün ortasında buldum. Matematik ve hayatta, her terim aslında bir iz bırakıyordu. Her şey birbirini tamamlıyordu. “Matematik, hayatın her yerinde” demişti birisi. O an, aslında ne demek istediğini tam olarak anladım.