Günlük Satırlar Yazılar

Kaynakların Kıtlığı Üzerine Bir Düşünce: Aksiyon Dublörü Nedir? Hayatın her alanında olduğu gibi ekonomi de seçimlerle doludur; sınırlı kaynaklar karşısında verdiğimiz her karar bir fırsat doğurur, bir fırsatı yok sayar. Televizyon veya sinema ekranlarında yıldız oyuncuların tehlikeli sahnelerde hayatlarını ortaya koyduğu anlara tanıklık ederiz. Bu sahnelerin arkasında ise genellikle bir kahraman daha vardır: aksiyon dublörü. “Aksiyon dublörü nedir?” sorusu, salt mesleki bir tanımın ötesine geçip modern ekonominin dinamiklerine, bireysel risk seçimlerine ve toplumsal refahın nasıl üretildiğine ışık tutabilir. Kaynakların kıtlığı ve değer yaratma süreçleri üzerinden hareketle bu yazıda aksiyon dublörlüğünü mikroekonomi, makroekonomi ve davranışsal ekonomi perspektifleriyle ele alacağız. Fırsat maliyeti…

Aileler Tanışmada Ne Konuşulur? Pedagojik Bir Bakış İnsanlar arasındaki ilk etkileşimlerde, özellikle aileler arasında bir araya gelindiğinde, konuşulacaklar genellikle yüzeysel, genel veya kaçınılmaz olarak “gündelik” olmuştur. Ancak, bu tür toplantıların, bir çocuğun eğitimi, gelişimi ve toplumsal ilişkileri açısından ne denli dönüştürücü bir rol oynadığını anlamak, bazen çok derinlere gitmeyi gerektirir. Bu yazıda, ailelerin tanışma süreçlerinde yapacakları konuşmaların pedagojik açıdan ne denli önemli olduğuna değinmek istiyorum. Her sohbetin, her paylaşımın bir öğrenme fırsatına dönüştüğü ve bireylerin birer öğrenici olarak gelişebileceği bir bakış açısıyla bu soruya yaklaşacağız. Eğitimde, gelişimde ve öğrenmede doğru sorular sorabilmek ve bilinçli iletişim kurmak; sadece çocuklar için değil,…

Dijital Kimlik ve Güvenlik: Aday Şifresi İlk Kez Nasıl Alınır? Bazen, basit bir soru, derin bir felsefi anlam taşır. Herkesin hayatında bir noktada yaşadığı şu anı düşünün: Dijital bir sistemde işlem yaparken, karşınıza çıkan o meşhur “şifrenizi unutmuşsunuz” hatırlatması. Hangi şifreyi girmeniz gerektiğini bilemedikçe, adeta dijital dünyada kaybolmuş gibi hissedersiniz. Peki, bizler için güvenliğin temeli olan şifrelerin ilk kez nasıl edinileceği, bu dijital kimlik ve güvenlik anlayışının ne kadar derinlere indiğini gerçekten gösteriyor mu? İnsanların dijital dünyadaki varlıklarını, kimliklerini ve güvenliklerini nasıl anlamlandırdıkları, toplumsal bağlamda nasıl şekilleniyor? Bu yazı, “Aday şifresi ilk kez nasıl alınır?” sorusunu sadece bir işlem olarak…

Alamet-i Fabrika: Eğitimin Dönüştürücü Gücü ve Pedagojik Bakış Eğitim, yalnızca bilgi aktarımı değil, insanın düşünsel, duygusal ve toplumsal olarak dönüşüm geçirdiği bir süreçtir. Her öğrenci, öğrenme yolculuğuna çıktığında, geçmişinden, çevresinden ve içsel dünyasından beslenen bir noktada bulunur. Bu yolculuk, her insanın potansiyelini keşfetmesi ve geliştirmesi adına bir fırsattır. Bu dönüşüm, bazen küçük bir “alamet-i fabrika” gibi ortaya çıkar; bir farkındalık, bir yeni bakış açısı ya da kişisel bir değişim. Eğitimde “alamet-i fabrika” kavramı, bir şeyin başlangıcını, önemli bir gelişimi veya dönüşümü işaret eder. Ancak bu dönüşümün gerçekleşmesi için doğru öğretim yöntemlerinin, öğrenme teorilerinin ve teknolojinin etkili bir şekilde bir araya…

AKUT Nedir, Neye Denir? Felsefi Bir İnceleme Giriş: Zorlu Seçimlerin İçinde Bir ormanda kaybolmuş bir insan düşünün; etrafı sarılmış, yönünü kaybetmiş, hayatı ölümle burun buruna. Birden bire, bir ses duyar: “Yardım edeceğiz, yalnız değilsiniz.” Bir grup profesyonel, karanlık bir dünyada kaybolan birini bulmak için yola çıkar. Bu yardım kuruluşu, bilinen ismiyle AKUT’tur (Arama Kurtarma Derneği). Ancak, AKUT’un yaptığı yalnızca fiziki kurtarma değildir. Aynı zamanda, insanlığın umudu, toplumun bir araya gelerek hayatta kalmak için geliştirdiği organizasyonel bir yapı ve toplumsal dayanışmanın bir örneğidir. Bu basit bir felsefi düşünce egzersizidir. Peki, bu tarz bir organizasyonun varlığına dayanan felsefi tartışmalar nelerdir? Ontolojik, etik…

AFAD Başkanı Okay Memiş Nerelidir? Ekonomik Perspektifin Derinliklerine Yolculuk Ekonomi, her gün karşılaştığımız seçimlerin sonuçlarıyla şekillenir. Her karar, bir fırsat maliyeti taşır; yani bir seçeneği tercih ettiğimizde başka bir seçeneği terk etmiş oluruz. Bu basit ilkeden yola çıkarak, bir insanın “nereli olduğu” gibi bir soruyu bile ekonomik bir çerçevede sorgulayabiliriz. İnsanın kökeni, sadece bireysel bir kimlik meselesi değil, aynı zamanda toplumlar arasındaki ekonomik fırsatları, kültürel etkileşimleri ve politika tercihlerini de şekillendiren bir faktördür. Bu yazıda, AFAD Başkanı Okay Memiş’in kökenini ekonomik perspektiflerden inceleyecek, mikroekonomi, makroekonomi ve davranışsal ekonomi bağlamında, bireylerin ve toplulukların karar mekanizmalarını, piyasa dinamiklerini ve kamu politikalarını nasıl…

Çarşambayı Sel Aldı Hikayesi Nedir? Toplumsal Yapılar ve Bireylerin Etkileşimi Hikayeler, toplumların ve kültürlerin hafızasıdır. Geçmişteki acılar, zaferler ve dönüşümler, sözlü ya da yazılı olarak birikmiş, nesilden nesile aktarılmıştır. Bu hikayeler, aynı zamanda toplumsal yapıların, bireylerin ve ilişkilerin nasıl şekillendiğini de anlamamıza yardımcı olur. “Çarşambayı sel aldı” hikayesi, toplumun birbirine sıkı sıkıya bağlı yapısının, bireysel ve kolektif sorunlara nasıl reaksiyon verdiğini ve bu süreçteki dinamikleri gözler önüne serer. Bir yandan toplumsal normları, cinsiyet rollerini, kültürel pratikleri ve güç ilişkilerini derinlemesine sorgulatırken, diğer yandan her bir bireyin bu yapılar içindeki yerini anlamamıza olanak tanır. Hikaye, çoğu zaman çok basit bir olaydan…

İçsel Bir Arayış: Tenasüh İnancı ve Psikolojik Mercek İnsan zihni, varoluşun anlamını, ölümün ötesinde ne olduğunu ve benliğin sürekliliğini sorgularken “tenasüh” kavramı sıklıkla gündeme gelir. Bu yazıda, tenasüh inancının hangi dine ait olduğunu açıklamakla kalmayacak; aynı zamanda bu inancın birey davranışlarına nasıl yansıdığını, bilişsel süreçlerde ve duygusal dünyada nasıl yer ettiğini psikolojik bir bakışla çözümleyeceğiz. Okuyucu olarak kendi içsel deneyimlerinizi sorgulamanıza yardımcı olacak sorularla ilerleyeceğiz. Tenasüh İnancı Temelinde: Hangi Dine Ait? Tenasüh, ruhun bir bedenden başka bir bedene geçtiği inancıdır. Bu inanç, özellikle Hinduizm, bazı Budist gelenekleri ve Jainizm gibi Doğu dinleriyle ilişkilendirilir. Hinduizm’de samsara döngüsü içinde ruh, karmanın etkisiyle…

Taharet Musluğu Nerelerde Var? Felsefi Bir Perspektif Üzerine Bir gün arkadaşım, farklı bir kültürdeki tuvalet alışkanlıklarını anlatırken, bana şöyle dedi: “Biliyor musun, bazı yerlerde taharet musluğu diye bir şey var? Temizlik alışkanlıkları çok farklı.” Bu basit açıklama, beni düşündürmeye başladı. Hayatın günlük yönlerinden birini, temizliği ele alırken bile kültürel normlar, değerler ve alışkanlıklar nasıl biçimleniyor? Ve bu günlük yaşam pratikleri, felsefi açıdan bize ne anlatıyor? Taharet musluğu, aslında sadece bir temizlik aracı değildir. Çeşitli kültürlerde, özellikle Orta Doğu, Güney Asya ve bazı Avrupa ülkelerinde yaygın olan bu uygulama, hijyenin ötesinde etik, bilgi kuramı ve varlık anlayışı gibi çok daha derin…

Bir toplumun düzeni, ona yön veren güç ilişkilerinin ve kurumların nasıl şekillendiğine bağlıdır. Bu ilişkiler, toplumsal hayatın her alanında yankı bulur; eğitimin, ekonominin, kültürün ve siyasetin nasıl yapılandığı, hangi ideolojilerin hakim olduğuna ve bu ideolojilerin yurttaşlar üzerindeki etkilerine dayanır. Ancak, bu güç dinamiklerini anlamak sadece büyük siyasal olaylarla sınırlı değildir. Küçük bir dilsel nüans bile – mesela “ortaokul”un birleşik mi, yoksa ayrı mı yazılacağı – aslında toplumun nasıl örgütlendiğini, düzenin nasıl yerleştiğini ve bu düzenin meşruiyetini sorgulamak için bir fırsat olabilir. Dil, toplumsal yapının bir aynasıdır ve çoğu zaman görünmeyen güç ilişkilerini gözler önüne serer. İktidar, Kurumlar ve Toplumsal Düzen…