Gülhatmi Çiçeği Ne Zaman Toplanır? Siyaset, Güç ve Toplumsal Düzen Perspektifinden Bir İnceleme Siyaset, toplumdaki güç ilişkilerini şekillendiren bir alan olarak, bireylerin yaşamını yalnızca yönetenlerin kararlarıyla değil, aynı zamanda bu kararların toplumsal düzende nasıl yankılandığıyla da belirler. Toplumları oluşturan her birey, her topluluk ve her güç yapısı, hem doğayı hem de doğa ile kurduğu ilişkiyi bir biçimde ideolojik olarak kullanır. Gülhatmi çiçeği, bir bitki olarak doğanın sunduğu bir armağan olsa da, onun ne zaman toplandığı, kimler tarafından toplandığı ve toplama eyleminin arkasındaki güç ilişkileri, toplumsal düzeni anlamada bize çok şey anlatır. Peki, bu çiçeği toplama zamanını belirleyen güç dinamikleri nelerdir?…
10 YorumEtiket: ve
Gemide 9 Numaralı Kısım Neresidir? Bir Yolculuğun, Bir Kalbin ve Bir Gerçeğin Hikâyesi Bazı sorular vardır ki, cevabı sadece teknik bilgiyle verilemez. “Gemide 9 numaralı kısım neresidir?” sorusu da onlardan biri… Bu soru, bir harita ya da plan üzerinde küçük bir alanı işaret ediyor gibi görünse de, aslında hayatın ve insan ilişkilerinin derinliklerine uzanan bir anlam taşır. Gelin bu sorunun peşinden, bir geminin içinde geçen, dostluğu, farklı bakış açılarını ve insan ruhunun derinliklerini anlatan bir hikâyeye birlikte dalalım. Fırtınalı Bir Başlangıç: Yelken Açan İki Zıt Kişilik Geminin adını “Umut” koymuşlardı. Her biri bambaşka sebeplerle bu yolculuğa çıkmış otuz kişiden sadece…
12 YorumAyfer Tunç’un “Suzan Defter”i: Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Adalet Üzerine Düşünmeye Davet Samimi Bir Başlangıç: Hepimizin Hikâyesi Bazı kitaplar vardır, sadece bir hikâye anlatmaz; bizi kendi iç dünyamıza, toplumsal rollerimize ve birbirimizle kurduğumuz ilişkilere de ayna tutar. Ayfer Tunç’un Suzan Defter adlı romanı tam da böyle bir kitap. Sessizce anlatır ama derinden sarsar; basit gibi görünen hayatların ardındaki karmaşık duygu ağlarını çözmeye davet eder bizi. Bu yazıda, romanı toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet dinamikleri üzerinden ele alarak, birlikte düşünmeye çalışacağız. Çünkü Suzan Defter sadece bir roman değil, aslında hepimizin hikâyesi. İki Anlatı, İki Dünya: Suzan ve Selim Roman, iki…
6 YorumGresi ne temizler? Bilimsel temeller, tarihsel arka plan ve güncel yaklaşımlar “Gresi ne temizler?” sorusu, bir mutfak ocağından endüstriyel tezgâha kadar uzanan geniş bir pratik alanı kapsar. Cevap, yağın kimyasal doğasını anlamaktan geçer: gres; trigliseritler, katkı maddeleri ve baz yağlardan oluşan yapışkan, hidrofobik (su sevmeyen) bir karışımdır. Bu yüzden su tek başına etkisizdir; devreye yüzey aktif maddeler (surfaktanlar), alkali temizleyiciler ve çözücüler girer. Tarihsel arka plan: Sabun, kül suyu ve saponifikasyon Yağ kirini temizleme tarihinin çekirdeğinde saponifikasyon vardır: Yağların kuvvetli bir bazla (ör. potas/kül suyu) tepkimesi sonucu sabun ve gliserin oluşur. Antik çağlardan beri kullanılan bu yöntem, 18. yüzyılda alkali…
12 YorumCünüp İken Cinsel İlişkiye Girilir mi? Toplumsal Normların Gölgesinde Bir Sosyolojik Değerlendirme Bir araştırmacı olarak, toplumun görünmeyen sınırlarında gezinmek her zaman ilgi çekici olmuştur. İnsan davranışlarını sadece biyolojik dürtülerle değil, aynı zamanda kültürel kodlarla, inanç sistemleriyle ve toplumsal düzenle anlamak gerekir. “Cünüp iken cinsel ilişkiye girilir mi?” sorusu ilk bakışta dini ya da bireysel bir mesele gibi görünse de, aslında derin bir sosyolojik arka plana sahiptir. Bu konu, bedensel deneyimin ahlaki ve toplumsal sınırlarla nasıl kesiştiğini gösteren çarpıcı bir örnektir. Toplumsal Normlar ve Cinselliğin Denetimi Her toplum, bireylerin cinselliğini belirli kurallarla şekillendirir. Bu kurallar çoğu zaman din, gelenek ve ahlak…
8 YorumAskeri Üniformalar Neden Yeşil? Bilimsel Bir Merakın İzinde Ormanda yürürken çamların gölgesine karışan bir üniformayı fark ettiğiniz oldu mu? Ben bu yazıyı tam da o merakla yazıyorum: “Neden yeşil?” Cevap, tek bir gelenekten değil; insan görme sisteminden yeryüzü ekosistemlerine, ışığın fiziksel özelliklerinden davranış bilimine uzanan bilimsel bir ağdan geliyor. Gelin, sade ama veriye dayalı bir mercek tutalım. İnsan Gözü, Işık ve Yeşilin Bilimi Görme deneyimimiz, ışığın dalga boylarına ve gözümüzdeki fotoreseptörlerin (koniler ve rodlar) tepkisine bağlıdır. Gündüz görmesinde baskın olan koniler, özellikle “yeşil” saydığımız orta dalga boylarına (yaklaşık 530–550 nm) oldukça duyarlıdır. Bu ne demek? Şu: Çevremizdeki yeşil tonlar, insan…
14 YorumKastamonu Hangi Irk? Edebiyat Perspektifinden Bir İnceleme Kelimenin gücü, her zaman evreni anlamak için açılan kapıların anahtarı olmuştur. Anlatı, bir halkın geçmişini, kültürünü ve kimliğini şekillendirirken, her cümle, her kelime bir halkın hafızasında iz bırakır. Bir kelimenin içinde taşınan duygular, tarih ve kimlik, bir araya geldiğinde yalnızca bir hikaye anlatmakla kalmaz, aynı zamanda bir toplumun varoluşuna ışık tutar. Peki, bir yerin kimliği neyle tanımlanır? Bir coğrafyanın insanları, sadece fiziksel benzerlikleriyle mi tanımlanır, yoksa onları oluşturan dil, kültür ve toplumsal yapılar mı asıl belirleyicidir? Bu yazıda, Kastamonu’nun kimliğini ve etnik kökenini, edebiyatın derinliklerinden hareketle keşfedeceğiz. Kastamonu’nun Edebiyatla Örülen Kimliği Kastamonu, Türkiye’nin…
6 YorumGiresun’un Nasıl Yazılır? Antropolojik Bir Bakış Bir Antropoloğun Bakış Açısıyla: Kültürlerin Derinliklerine Yolculuk Dünyanın her köşesinde farklı dil ve yazı biçimleri, kültürlerin kimliğini şekillendirir. Her bir kelime, yalnızca bir anlam taşımakla kalmaz, aynı zamanda o kelimenin geçtiği toplumun ritüellerini, sembollerini ve topluluk yapısını da yansıtır. Bu yazıda, antropolojik bir bakış açısıyla, “Giresun’un nasıl yazılır?” sorusunu ele alacağım. Ancak bu soru, yalnızca bir yazım hatası ya da dilbilgisel bir yanlışlık meselesi değil; aynı zamanda kültürlerin evrimini, toplumların kimliklerini ve yazının rolünü anlamamıza yardımcı olan derin bir sorudur. Giresun, Karadeniz’in güzel şehirlerinden biri olmasının yanı sıra, kültürel olarak da oldukça zengin bir…
6 YorumGeyik En Çok Neyi Sever? Güç, Strateji ve Toplumsal Dinamikler Üzerine Bir Siyaset Bilimi Perspektifi Geyik ve Toplumsal Düzenin Gizemi Güç ilişkileri ve toplumsal düzen üzerine kafa yoran bir siyaset bilimci olarak, her şeyin ardında bir strateji, bir amaç ve bir denge arayışının olduğunu savunurum. Toplumların yapısı, egemenlik ilişkileri ve ideolojilerinin nasıl şekillendiği üzerine düşündüğümüzde, aslında en küçük ayrıntıların dahi büyük anlamlar taşıdığını görürüz. Peki ya “geyik en çok neyi sever?” sorusuna siyaset bilimi perspektifinden baktığımızda, bu soru bizlere toplumsal ilişkiler, iktidar ve vatandaşlık üzerine nasıl bir ipucu verebilir? Bu soruyu sormak, sadece doğadaki bir türün alışkanlıklarına dair bir soru…
8 YorumBelh Ne Demek Osmanlıca? Farklı Bakış Açılarıyla Bir Kavramın Yolculuğu Bazı kelimeler vardır, sadece anlamıyla değil; taşıdığı tarih, duygu ve kültürle de büyüler. “Belh” kelimesi tam da böyle bir kelimedir. Osmanlıca’da bir şehir ismi olmanın ötesinde, bir bilgelik, bir geçmiş, bir kök anlamı taşır. Bu yazıda “Belh ne demek Osmanlıca?” sorusuna yalnızca sözlükten değil, farklı düşünce biçimlerinden bakacağız: veriye ve tarihe önem veren analitik zihinlerin yorumlarıyla, duygusal ve toplumsal yönü öne çıkaran empatik bakışların farkını bir arada ele alacağız. Bu yazı tarih dersi gibi başlayabilir ama merak etmeyin, sonunda kalbinize de dokunacak. Belh Nedir? Osmanlıca’da ve Tarihte Bir Anlam Katmanı…
10 Yorum